ISO 17021-1 Belgelendirme Kuruluşları Akreditasyonu
Yönetim sistemlerinin belgelendirilmesini gerçekleştiren kuruluşların tarafsız, yetkin ve tutarlı şekilde faaliyet göstermesi, belgelendirme süreçlerinin güvenilirliği açısından büyük önem taşır. ISO/IEC 17021-1 standardı, yönetim sistemlerinin tetkikini ve belgelendirmesini gerçekleştiren kuruluşların karşılaması gereken temel şartları tanımlar.
FMD Kalite olarak, ISO 17021-1 danışmanlık hizmetimiz kapsamında yönetim sistemi belgelendirme kuruluşlarının akreditasyon hazırlıklarına destek oluyoruz. Kuruluşun mevcut yapısının değerlendirilmesi, gerekli dokümantasyonun oluşturulması, süreçlerin standarda uygun şekilde yapılandırılması ve akreditasyon denetimine hazırlık aşamalarında rehberlik sağlıyoruz.
ISO/IEC 17021-1 Akreditasyonu Nedir?
ISO/IEC 17021-1, yönetim sistemlerinin tetkikini ve belgelendirmesini gerçekleştiren kuruluşların yetkinliği, tutarlı faaliyet yürütmesi ve tarafsızlığı için gerekli şartları belirleyen uluslararası bir standarttır.
Bu standart kapsamında akreditasyon, bir belgelendirme kuruluşunun belirli bir kapsamda faaliyetlerini ilgili standart ve akreditasyon kriterlerine uygun şekilde gerçekleştirebildiğinin yetkili akreditasyon kuruluşu tarafından değerlendirilmesini ifade eder.
ISO/IEC 17021-1 akreditasyonu; kalite, çevre, iş sağlığı ve güvenliği, bilgi güvenliği ve diğer yönetim sistemleri alanlarında belgelendirme faaliyetleri yürüten kuruluşlar açısından önem taşır. Belgelendirme kapsamına göre ISO/IEC 17021-1'in yanı sıra ilgili yönetim sistemi standardına özgü ek standartların, normatif dokümanların ve akreditasyon kurallarının da karşılanması gerekebilir.
ISO 17021-1 Akreditasyon Danışmanlığı Kimler İçin Gereklidir?
ISO 17021-1 akreditasyon danışmanlığı, yönetim sistemi belgelendirme faaliyetlerini akreditasyon şartlarına uygun şekilde yürütmek isteyen kuruluşlara yöneliktir.
Bu kapsamda danışmanlık hizmeti özellikle şu kuruluşlar için faydalı olabilir:
- İlk kez akreditasyon başvurusu yapmayı planlayan belgelendirme kuruluşları
- Mevcut süreçlerini ISO/IEC 17021-1 şartlarına göre gözden geçirmek isteyen kuruluşlar
- Akreditasyon kapsamını yeni yönetim sistemi standartlarıyla genişletmeyi hedefleyen belgelendirme kuruluşları
- Akreditasyon denetiminde tespit edilen uygunsuzlukları gidermek isteyen kuruluşlar
- Yönetim sistemi belgelendirme faaliyetlerinin tutarlılığını ve etkinliğini geliştirmek isteyen kuruluşlar
- İç tetkik, dokümantasyon ve süreç yönetimi konusunda desteğe ihtiyaç duyan belgelendirme kuruluşları
Kuruluşun faaliyet alanı ve hedeflenen akreditasyon kapsamı, gerekli hazırlıkların belirlenmesinde temel alınır.
ISO 17021-1 Standardının Temel Gereklilikleri
ISO/IEC 17021-1 kapsamında belgelendirme kuruluşlarının yalnızca prosedür ve talimatlardan oluşan bir dokümantasyon sistemine sahip olması yeterli değildir. Kuruluşun belirlediği kuralları uygulamada da etkin biçimde hayata geçirmesi gerekir.
Akreditasyon hazırlığında öne çıkan konular şunlardır:
Tarafsızlık ve bağımsızlık
Belgelendirme faaliyetlerinin çıkar çatışmalarından uzak yürütülmesi ve tarafsızlığın korunması gerekir. Kuruluşun tarafsızlığı tehdit edebilecek riskleri belirlemesi, değerlendirmesi ve kontrol altına alması önemlidir.
Personel yetkinliği
Tetkikçilerin, teknik uzmanların ve belgelendirme sürecinde görev alan diğer personelin yetkinlikleri tanımlanmalı; görevlendirme, izleme ve performans değerlendirme süreçleri oluşturulmalıdır.
Belgelendirme süreçlerinin yönetimi
Başvurunun gözden geçirilmesi, denetimin planlanması ve gerçekleştirilmesi, denetim sonuçlarının değerlendirilmesi ve belgelendirme kararının verilmesi gibi süreçlerin tanımlı, izlenebilir ve tutarlı şekilde yürütülmesi gerekir.
Dokümantasyon ve kayıtların kontrolü
Kuruluşun prosedürleri, talimatları, formları ve kayıtları faaliyetlerini desteklemeli; güncel tutulmalı ve gerektiğinde izlenebilir olmalıdır.
Şikâyet ve itirazların yönetimi
Şikâyetlerin ve itirazların tarafsız biçimde ele alınmasına yönelik süreçler oluşturulmalı, değerlendirmeler kayıt altına alınmalı ve gerekli aksiyonlar takip edilmelidir.
İç tetkik ve yönetimin gözden geçirmesi
Yönetim sisteminin etkinliği düzenli olarak değerlendirilmeli; tespit edilen uygunsuzluklar, iyileştirme ihtiyaçları ve performans sonuçları doğrultusunda gerekli faaliyetler planlanmalıdır.
ISO 17021-1 Akreditasyon Danışmanlığı Süreci Nasıl İlerler?
FMD Kalite tarafından yürütülen ISO 17021-1 akreditasyon danışmanlığı çalışmaları, kuruluşun mevcut durumu ve hedeflediği akreditasyon kapsamı dikkate alınarak planlanır.
1. Mevcut durum analizi
Kuruluşun organizasyon yapısı, mevcut dokümantasyonu, personel yetkinlikleri ve belgelendirme süreçleri değerlendirilir. Mevcut uygulamalar ile ilgili standart ve akreditasyon şartları arasındaki farklılıklar belirlenir.
2. Akreditasyon kapsamının değerlendirilmesi
Kuruluşun belgelendirme yapmak istediği yönetim sistemi standartları ve faaliyet alanları ele alınır. İlgili standartlar, normatif dokümanlar ve akreditasyon kuralları doğrultusunda hazırlanması gereken çalışmalar belirlenir.
3. Dokümantasyon ve süreçlerin yapılandırılması
Mevcut sistemdeki eksikliklere göre gerekli dokümanların hazırlanması veya iyileştirilmesi için destek sağlanır. Prosedürlerin yalnızca yazılı olarak mevcut olması değil, kuruluşun gerçek faaliyetlerini doğru şekilde yansıtması hedeflenir.
4. Uygulamaların değerlendirilmesi
Hazırlanan dokümantasyonun uygulamaya aktarılması, personelin sorumluluklarını yerine getirmesi ve belgelendirme süreçlerinin belirlenen kurallara uygun yürütülmesi değerlendirilir.
5. İç tetkik ve uygunsuzlukların giderilmesi
Akreditasyon hazırlığı kapsamında sistemin uygunluğunu değerlendirmek, eksiklikleri belirlemek ve düzeltici faaliyetleri planlamak için iç tetkik çalışmalarına destek verilebilir. Tespit edilen uygunsuzlukların nedenlerinin ele alınması ve gerekli iyileştirmelerin uygulanması önemlidir.
6. Akreditasyon denetimine hazırlık
Kuruluşun dokümantasyonu, süreç kayıtları ve uygulama kanıtları gözden geçirilir. Denetim öncesinde dikkat edilmesi gereken alanlar belirlenerek kuruluşun hazırlık çalışmalarını planlı şekilde yürütmesine destek olunur.
Akreditasyon başvurusu ve değerlendirme sürecinin kapsamı, başvurulan akreditasyon kuruluşunun güncel kurallarına ve kuruluşun hedeflediği kapsama bağlıdır.
FMD Kalite ISO 17021-1 Danışmanlık Hizmeti Kapsamında Neler Sunar?
FMD Kalite, belgelendirme kuruluşlarının akreditasyon hazırlıklarını sistematik şekilde yürütebilmesi için kuruluşun ihtiyaçlarına göre danışmanlık desteği sağlar.
Hizmet kapsamı, mevcut durum ve belirlenen ihtiyaçlara bağlı olarak şu çalışmaları içerebilir:
- ISO/IEC 17021-1 şartlarına göre mevcut durum analizi
- Akreditasyon kapsamının ve ilgili kriterlerin değerlendirilmesi
- Yönetim sistemi dokümantasyonunun hazırlanması ve gözden geçirilmesi
- Belgelendirme süreçlerinin yapılandırılması
- Personel yetkinliği ve görevlendirme süreçlerinin değerlendirilmesi
- Tarafsızlık risklerinin yönetimine yönelik çalışmalar
- İç tetkik ve uygunsuzlukların giderilmesine yönelik destek
- Akreditasyon denetimi öncesi hazırlık ve eksikliklerin değerlendirilmesi
Danışmanlık faaliyetlerinin kapsamı, kuruluşun mevcut sistemi ve ihtiyaçları doğrultusunda belirlenir. Akreditasyon kararı danışmanlık hizmetini sunan kuruluş tarafından değil, yetkili akreditasyon kuruluşu tarafından verilir.
ISO 17021-1 Akreditasyonunda İlgili Standartlar
ISO/IEC 17021-1, yönetim sistemi belgelendirme kuruluşları için temel gereklilikleri belirler. Bununla birlikte kuruluşun faaliyet gösterdiği alana göre ek yetkinlik şartları ve normatif dokümanlar da uygulanabilir.
Örneğin kalite yönetim sistemi belgelendirmesinde ISO/IEC 17021-3, çevre yönetim sistemi belgelendirmesinde ISO/IEC 17021-2 gibi ilgili dokümanlar dikkate alınır. Diğer yönetim sistemi standartları için de ilgili alana özgü ek şartlar bulunabilir.
Bu nedenle akreditasyon hazırlığında yalnızca temel standardın değerlendirilmesiyle yetinilmemeli; hedeflenen belgelendirme kapsamına uygulanabilir tüm gereklilikler birlikte incelenmelidir.
ISO 17021-1 Akreditasyon Danışmanlığı Hakkında Sık Sorulan Sorular
ISO 17021-1 akreditasyonu hangi kuruluşları ilgilendirir?
Yönetim sistemlerinin tetkikini ve belgelendirmesini gerçekleştiren kuruluşları ilgilendirir. Akreditasyon kapsamı, kuruluşun belgelendirme yapmak istediği yönetim sistemi standartlarına ve ilgili kriterlere göre belirlenir.
ISO 17021-1 akreditasyon süreci ne kadar sürer?
Süreç; kuruluşun mevcut hazırlık düzeyine, hedeflenen akreditasyon kapsamına, dokümantasyon ve uygulama eksikliklerine ve akreditasyon kuruluşunun değerlendirme takvimine göre değişebilir. Bu nedenle süre, kuruluşun durumu incelendikten sonra değerlendirilmelidir.
ISO 17021-1 danışmanlık hizmeti akreditasyonu garanti eder mi?
Hayır. Danışmanlık hizmeti, kuruluşun ilgili şartlara hazırlanmasına ve eksikliklerini gidermesine yardımcı olur. Akreditasyon kararı, yetkili akreditasyon kuruluşunun yaptığı değerlendirme sonucunda verilir.
ISO 17021-1 kapsamında iç tetkik yapılması neden önemlidir?
İç tetkik, kuruluşun süreçlerinin ve uygulamalarının belirlenen şartlara uygunluğunu değerlendirmeye yardımcı olur. Eksikliklerin akreditasyon denetimi öncesinde belirlenmesi ve gerekli düzeltici faaliyetlerin planlanması açısından önemlidir.
ISO 17021-1 danışmanlık hizmeti nasıl alınır?
Öncelikle kuruluşun mevcut yapısı, faaliyet alanı ve hedeflediği akreditasyon kapsamı değerlendirilmelidir. Bu bilgiler doğrultusunda ihtiyaç duyulan hazırlıklar ve danışmanlık kapsamı belirlenebilir.
ISO 17021-1 Akreditasyon Danışmanlığı İçin İletişime Geçin
Yönetim sistemi belgelendirme kuruluşunuzun ISO/IEC 17021-1 akreditasyon hazırlıklarını planlamak, mevcut sisteminizdeki eksiklikleri belirlemek veya hedeflediğiniz akreditasyon kapsamına yönelik çalışma başlatmak için FMD Kalite ile iletişime geçebilirsiniz.
Kuruluşunuzun mevcut durumu ve hedefleri doğrultusunda yapılacak değerlendirme, gerekli hazırlıkların belirlenmesine ve akreditasyon sürecinin daha sistematik şekilde yürütülmesine yardımcı olacaktır.